Taal
Taal quizvragen richten zich op spelling, woordenschat, grammatica en betekenissen. Dit thema test hoe goed deelnemers hun eigen taal kennen en komt vaak voor in quizzen en pubquizzen. Van lastige woorden tot taalregels en uitdrukkingen: Taal is een toegankelijk en leerzaam quizonderwerp.
In veel middeleeuwse handschriften werd het jaartal vaak in Romeinse cijfers genoteerd. Maar hoe zit het met jullie kennis van de Romeinse Cijfers? Graag duizend in het Romeins noteren aub.
Tjingeling, Boenk, Knots, Vrooooot, Splash,... Dit zijn maar enkel voorbeelden van klanknabootsingen die we vaak in strips tegen komen. Hoe noemen we het weergeven van geluiden door middel van geschreven taal?
In een middeleeuws verlucht handschrift vinden we vaak een in het rood geschreven tekst terug, die kort weergeeft wat volgt in de normaal gekleurde tekst. Hoe noemt men die rode tekst, afkomstig van het Latijn voor rode aarde of rode kleurstof? Het woord leeft vandaag nog verder in de Nederlandse taal, en staat onder andere voor een afdeling in een krant of tijdschrift. Welk woord zoeken wij?
Leer i.p.v. leder, kleren i.p.v. klederen en tuurlijk i.p.v. natuurlijk, het zijn allemaal voorbeelden van de term uit de taalwetenschap die we zoeken. Onbeklemtoonde klanken en soms hele lettergrepen aan het begin of in het midden van een woord vallen weg.. Naam graag van dit verschijnsel, naar het Grieks voor “afkappen” of “afsnijden”.
In het Latijn betekent dit woord 'open haard'. Vanuit die betekenis ontwikkelde het zich in de wetenschap tot een begrip dat een brandpunt beschrijft, een punt waar lichtstralen samenkomen. Later werd de betekenis ook figuurlijk uitgebreid met het centrum van activiteit, volle aandacht. Welk woord?
Voeg je aan een ander woord voor aambeien ergens één letter toe, dan verkrijg je het Engelse woord voor milt, dat als tweede betekenis ook een moeilijk te verklaren gevoel van onbehagen heeft, een onbestemde droefenis die de Duitsers Weltschmerz noemen en de Fransen mal du siècle. Welk Engels woord voor milt?
Welke korte spreuk zeggen moslims op als ze een goede daad stellen? De spreuk betekent zoveel als 'in naam van Allah'. Niet te verwarren met het dikwijls iets minder vriendelijk bedoelde Allahu akbar, wat 'Allah is groot' betekent. De spreuk komt ook voor in een heeeeeeeeel bekende poprocksong.
Welke uitdrukking, afkomstig uit het Jiddisch, gebruik je om iemand succes te wensen, dikwijls voor die een podium op moet? Je kan ze vergelijken met het Engelse 'break a leg'. De uitdrukking zou een klanknabootsing zijn van het kloppen op hout, om boze geesten af te zweren.
De schouder of het voetje dat bij bepaalde lettertypen als afsluiting dwars op de uiteinden van de letterlijnen staat, noemen we in het Engels een serif. Vandaar ook de keuze om in een tekstverwerker 'sans serif' te typen. Maar hoe heet zo'n streepje in het Nederlands? Het is een woord dat weinig gebruikt wordt, tenzij dan in een uitdrukking die betekent dat je ergens te ver in gaat.
We zoeken het Finse woord voor kort verhaal of anekdote, al wordt de term ook gebruikt voor een soort van aantrekking tussen 2 personen. Gezien u waarschijnlijk geen Fins spreekt hierbij een tip: de term die we zoeken is ook een Belgische winkelketen. Deze dochteronderneming van AS Adventure zet in op fashion, maar evengoed home and deco, boeken en voeding. Er zijn tien vestigingen in België waaronder Hasselt en Gent. Je kan de rest van de locaties zien op de afbeelding. Welke term zoeken we?
Een weetje die de leerkrachten Frans waarschijnlijk wel zullen weten. We zijn namelijk op zoek naar de letter die weliswaar wel wordt gebruikt in het Frans alfabet, maar in feite enkel voor eigennamen en plaatsnamen (voornamelijk Noord-Frankrijk en Franstalig België) en ook voor woorden die afkomstig zijn uit een andere taal. In enkele andere talen wordt deze letter zelfs helemaal niet gebruikt, zoals in Italië, Roemenië en Spaans- en Portugeessprekende landen. Welke letter zoeken we?
Het is een survivalist of eerder neosurvivalist die zich voorbereidt op een noodsituatie als gevolg van een ramp of ongeregeldheden, of deze zich nu op lokaal niveau of internationale schaal afspelen. Ze zorgen voor allerhande voorzieningen die ze helpen te overleven. Deze kunnen aangebracht zijn in hun eigen huis of op een andere locatie (zoals in een schuilplaats of bunker). Bovendien slaan ze grote voorraden in.
Een vuist is een hamer met een massief stalen kop, waarin een essen of hickory steel is aangebracht. Het gewicht van de kop kan variëren van 1000 tot 2000 gram. Er kunnen stevige klappen mee uitgedeeld worden. Geef de andere naam.
Hoe noemen we in de Nederlandse taal woorden die hetzelfde klinken, maar een andere betekenis hebben. De woorden worden niet noodzakelijk hetzelfde gespeld en dienen ook niet tot dezelfde woordsoort te behoren. Een mooi voorbeeld is ‘wei’ en ‘wij’ of ‘ligt’ en ‘licht’. Ook in andere talen vinden we deze woorden terug. Denk maar aan het Engelse ‘knight’ (ridder) of ‘night’ (nacht).
In Vlaanderen spreken we van spek, in Engeland spreken we van marshmallow. Wij zoeken echter naar het Franse benaming voor deze sponsachtige lekkernij uit suikerwerk. Je kent de benaming waarschijnlijk het best van snoepgoed in de vorm van een Mariabeeld. Wat is het Franse woord voor marshmallow?
Welk woord zoeken we: letterlijk 'magische cirkel', of 'magisch wiel'. Volgens oude oosterse wijsheden dienen ze tot inspiratie en innerlijke verrijking. Ze maken je bewust van de oneindigheid van het bestaan en de verbinding met alles om je heen.
Wie met een snelcursus een nieuwe taal wil leren, gebruikt tegenwoordig een app. Vroeger gebeurde dat echter met boekjes die je beloven om, mits enige discipline, snel een taal onder de knie te hebben. Het Franse bedrijf dat de boekjes uitgeeft, werd opgericht in 1929 en publiceerde sindsdien vele cursussen voor allerlei talen. Hoe heet dit bedrijf?
Geen beter moment dan nu om uw kennis van het Nederlands wat aan te scherpen. In de tekst hieronder is een foutje geslopen. U krijgt punten op deze vraag als u het foute woord op uw antwoordbriefje noteert. De gedweeë oud-minister was niet de enige die tot tweemaal toe een gratuite hashtag lanceerde. “Waar maken jullie je eigenlijk zorgen over, want we zullen onze uiterste best doen om alle partijen rond de tafel te krijgen”, luidde haar tweet enigszins verbouwereerd.
Voor deze vraag zijn we op zoek naar een taalkundige stijlfiguur, waarbij men een deel van iets gebruikt om het geheel te benoemen. In de uitdrukking “een dak boven het hoofd hebben” verwijst dak bijvoorbeeld niet enkel naar een dak, maar naar het volledige huis. Deze stijlfiguur heeft een Latijnse naam die letterlijk “een deel voor het geheel” betekent. Wat is deze naam?
We zijn op zoek naar het woord dat internationaal gebruikt wordt als noodsignaal, vooral in radiocommunicatie in luchtvaart en scheepvaart. Het is een Engelstalig woord, maar is eigenlijk een verbastering van het Frans voor “help mij”. Het wordt typisch drie keer achtereenvolgens gezegd.
Dejan Veljkovic is een van de spilfiguren in Operatie Zero, het voetbalschandaal. Hij koos ervoor om een volledige bekentenis af te leggen in ruil voor strafvermindering. Daarmee zorgde hij voor een primeur in België, want hij was de eerste die zo een regeling trof. Onder welke benaming staat een verdachte die samenwerkt met justitie in ruil voor strafvermindering bekend?
Voor deze vraag zijn we op zoek naar de meer courante naam van de machtspreuk. Dit is een nietszeggend argument dat een gesprek van zijn onderwerp afbrengt, waardoor het eigenlijk niet meer mogelijk is om de discussie nog verder te zetten. Een voorbeeld is “Als onze kat een koe was, dan molk ik ze achter de stoof.” Met zo’n uitspraak wordt al het leven uit de discussie gehaald. Onder welke naam staat deze stijlfiguur bekend?
